Wat is Daltononderwijs?
Het Daltononderwijs bewijst al honderd jaar lang haar waarde. De onderwijsvorm is gebaseerd op de ideeën van de Amerikaanse pedagoge Helen Parkhurst (1886-1973). Haar ideeën over individuele en niet-klassikale ontplooiing van kinderen baseerde ze op haar ervaringen als leerkracht. In 1905 werkte ze op schooltjes met slechts 1 klas met kinderen van verschillende leeftijden. In die situatie was zelfstandig werken noodzakelijk, maar al snel raakte ze ervan overtuigd dat deze aanpak voor alle kinderen goed was. Tussen 1913 en 1915 werkte Parkhurst in Italië met de beroemde pedagoge Maria Montessori en kregen haar ideeën een pedagogische grondslag. Enkele jaren later legde ze haar visie op onderwijs vast in het boek 'Education on the Dalton Plan' (1922). In de jaren twintig van de vorige eeuw werden er in Engeland verschillende Daltonscholen gesticht. In 1928 startte de eerste Daltonschool in Nederland, een meisjesschool voor voortgezet onderwijs in Den Haag. Daarna volgden er meer. In 1931 verenigden de Nederlandse Daltonscholen zich in de Nederlandse Dalton Vereniging.
|
Helen Parkhurst |
 |
Men spreekt vaak over een Daltonsysteem, wat suggereert dat daar een pasklaar onderwijsstelsel achter zit. Het tegendeel is eerder waar. Het Daltonsysteem is geen uitgewerkte methode. Het Daltonsysteem geeft alleen de grondbeginselen aan. Het is geen systeem met speciale leermiddelen en een voorgeschreven schoolorganisatie, maar het is meer een manier van werken en omgaan met elkaar. Een Daltonschool schept ruimte en geeft de kinderen de gelegenheid om zelfstandig of samen te werken aan een afgesproken taak.
De 3 uitgangspunten van het Daltononderwijs:
1. Verantwoordelijkheid
** Grenzen stellen
Op een Daltonschool leren kinderen door zelfstandig kennis en ervaring op te doen. Vrijheid is noodzakelijk om eigen keuzes te kunnen maken, eigen wegen te vinden. Maar vrijheid betekent niet dat alles zomaar kan en mag. 'De ideale vrijheid is geen vrijblijvendheid en nog minder is het ongedisciplineerdheid. Het kind dat maar doet waar het zin in heeft, is niet vrij. Integendeel, het wordt een slaaf van slechte gewoontes, egoïstisch en ongeschikt voor een leven met anderen', zei pedagoge Helen Parkhurst al in 1922. De leerkracht biedt ieder kind structuur om vrijheid binnen grenzen te kunnen leren hanteren.
** Verantwoordelijkheid leren
Vrijheid betekent in het Daltononderwijs: kunnen omgaan met verantwoordelijkheid. Uitgangspunt is het vertrouwen in de eigen kracht van ieder kind. Docent en leerling maken samen afspraken over de leerstof. De leerling schat zelf in wat het nodig heeft om een taak te kunnen doen en in hoeveel tijd. Achteraf legt het verantwoording af aan de leerkracht.
** Stap voor stap
Het leren omgaan met verantwoordelijkheid gaat stap voor stap. Bij kleuters gaat het om kleine, overzichtelijke keuzetaken die ze zelfstandig uitvoeren. Naarmate kinderen zich verder ontwikkelen, worden taken omvangrijker en complexer.De inhoud van de leerstof wordt grotendeels bepaald door de richtlijnen van de overheid, samenleving, schoolplan en dergelijke
2. Zelfstandigheid
** Zelfstandige mensen
Het Daltononderwijs wil kinderen vormen tot volwassenen die zelfstandig kunnen denken en handelen. Daarvoor is nodig dat kinderen en jongeren leren hoe je informatie vergaart, hoe je zaken op waarde kunt schatten en hoe je keuzes maakt. Daarin zal ieder mens verschillen, en daar houdt het Daltononderwijs rekening mee.
** Zelfstandig werken
Ieder kind heeft recht op optimale kansen om zichzelf te ontwikkelen. Daarom wordt op Daltonscholen veel zelfstandig gewerkt. De leerkracht onderzoekt steeds wat ieder nodig heeft om iets specifieks te kunnen leren. Zijn rol is het begeleiden en coachen van ieder kind, het initiatief blijft zoveel mogelijk bij het kind.
3. Samenwerking
** Respect voor de ander
Om later als volwassene te kunnen deelnemen aan de samenleving moet je leren samenwerken. Ook met mensen die je niet zelf kiest. Daarom wordt op Daltonscholen veel aandacht besteed aan het spelen en werken in groepjes. Meestal gaat het om kinderen uit dezelfde klas die samen een opdracht uitvoeren, maar ook gebeurt het dat kinderen van verschillende leeftijden samenwerken. Al doende leren ze te luisteren naar elkaar en respect te hebben voor elkaar. Ieder mens is immers verantwoordelijk voor zichzelf en voor zijn omgeving.
Voor meer informatie over het Daltononderwijs, verwijzen wij u naar de website van de Nederlandse daltonvereniging (www.dalton.nl).
Indien u vragen heeft over onze Daltonwerkwijze, kunt u telefonisch contact met ons opnemen (070-3967588) of uw vragen mailen naar onze Daltoncommissie (dalton@daltonschooldevijver.nl).